Samenvatting

In Narigheid in de heerlijkheid komen een aantal spraakmakende zaken uit het verleden van Hoogmade aan de orde: pachtersoproer, dorpelingen die in opspraak raakten, opheffing van de gemeente, opheffing van de brandweer, maar ook bekende families en personen, de vroegere landbouwtoestand en de aanleg van wegen. Het boek vertelt ook over vrijgrondheer Cornelis Sprongh en de ontwikkeling gedurende de laatste halve eeuw.

Uit het boek

Hoogmade: een wereldje op zichzelf buiten de wereld Met de ingebruikname van de omleidingsweg om Hoogmade eind 1988 herinnert de bereikbaarheid van Hoogmade in niets meer aan het isolement waaraan het in vroeger eeuwen was overgeleverd. In de middeleeuwen, en nog lang daarna, lag Hoogmade­ dat in 1252 voor het eerst wordt genoemd ­ heel geïsoleerd midden in Rijnland. Vanuit Leiden kon men er slechts met de grootste moeite komen; de weg van de reiziger voerde toen dwars door het weiland. ’s Winters was de reis vrijwel helemaal niet te maken, omdat dan een groot deel van het polderland onder water stond; er was aan bedijking nog immers vrijwel niets gedaan. Dat veranderde pas langzaam in de loop van de zeventiende eeuw, toen op initiatief van de belanghebbenden ­ de boeren ­ de eerste stoot werd gegeven tot stichting van de polders. Maar wegen waren er nog steeds niet en het zou nog lang duren voordat die er kwamen. Het isolement van het dorpje was soms nog weleens ergens goed voor, bijvoorbeeld ten tijde van de verboden rooms-katholieke godsdienst. Op een enkele uitzondering na waren de Hoogmadenaren van toen het katholicisme toegedaan. De protestantse religie was een zeer bevoorrechte en de 'roomsen' zaten in de verdrukking. Hun godsdienstoefeningen werden alleen toegestaan na het betalen van aanzienlijke geldsommen aan de plaatselijke overheid. Nu wilde het geval, dat de katholieke kerk van Hoogmade in 1577 in Nederduits gereformeerde handen was overgegaan. Maar de calvinisten van de Rijpwetering en de Oude Ade kwamen ook in Hoogmade kerken. Daarvoor moesten ze langs de woning annex huiskerk van de pastoor van Hoogmade, die stond in de Frederikspolder, aan de tegenwoordige Oude Kerkweg. Het kwam daar herhaaldelijk tot botsingen tussen de aanhangers van de twee kerkgenootschappen. Dan weer was het hek van de pastoriewerf stevig afgesloten, dan weer was het overzetbootje spoorloos...

Over de auteur

"Sinds mijn jeugd heb ik al een grote belangstelling voor de geschiedenis van mijn geboortedorp. Dat heeft geresulteerd in een aantal boeken, zoals Het begon in 1252... en Hoe Hoogmade kerkelijk onder dak kwam. Daarnaast verschenen van mijn hand ettelijke andere boeken. Er wordt gewerkt aan nieuwe uitgaven."